รายงานผล: โครงการภาษาไทยสร้างสรรค์เพื่อยกระดับการสื่อสารและสร้างวัฒนธรรมการอ่านที่ยั่งยืน

1. วัตถุประสงค์ของโครงการ

1.1 เพื่อจัดตั้งศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทยในการขับเคลื่อนเครือข่ายภาษาไทยสร้างสรรค์

1.2 เพื่อพัฒนาครูให้มีเทคนิคการสอนภาษาไทยเชิงสร้างสรรค์ ผ่านการใช้ภาพเล่าเรื่องและการตั้งคำถาม

1.3 เพื่อยกระดับทักษะการสื่อสาร สมรรถนะการอ่าน (O-NET/PISA) และสร้างวัฒนธรรมการอ่านในโรงเรียน

2. เป้าหมายที่ดำเนินการได้จริง

2.1 เชิงผลผลิต (Output)

เป้าหมาย: จัดตั้ง "ศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทย" เพื่อขับเคลื่อนงานวิชาการระดับเขตพื้นที่

จัดตั้ง "ศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทย สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 1" สำเร็จตามเป้าหมาย โดยมีคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานภาคีเครือข่ายระดับเขตพื้นที่ จำนวน 1 ศูนย์ เพื่อเป็นกลไกขับเคลื่อนงานวิชาการภาษาไทยอย่างเป็นรูปธรรม

เป้าหมาย: ครูผู้สอนวิชาภาษาไทยระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น จากโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา จำนวน 41 คน เข้ารับการอบรมเชิงปฏิบัติการเทคนิคการสอนภาษาไทยเชิงสร้างสรรค์ ร้อยละ 100

ครูผู้สอนวิชาภาษาไทยระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น จากโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา เข้ารับการอบรมเชิงปฏิบัติการเทคนิคการสอนภาษาไทยเชิงสร้างสรรค์ จำนวน 41 คน จาก 41 โรงเรียน คิดเป็นร้อยละ 100 ของเป้าหมาย โดยครูทุกคนได้รับความรู้และฝึกปฏิบัติการใช้เทคนิค Visual Storytelling และ Dialogic Teaching

เป้าหมาย: จัดทำคลังสื่อดิจิทัล (Digital Toolkit) เทคนิคภาษาไทยสร้างสรรค์ จำนวน 1 ชุด

จัดทำและเผยแพร่คลังสื่อดิจิทัล เทคนิคภาษาไทยสร้างสรรค์ สำเร็จจำนวน 1 ชุด เพื่อให้ครูในสังกัดเข้าถึงและนำไปใช้ในการจัดการเรียนรู้ได้อย่างสะดวก

2.2 เชิงผลลัพธ์ (Outcome)

เป้าหมาย: ครูที่ผ่านการอบรมสามารถนำเทคนิค "ภาพเล่าเรื่อง" (Visual Storytelling) และ "การตั้งคำถามกระตุ้นคิด" (Dialogic Teaching) ไปใช้ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการอ่านและการเขียนได้จริง

ครูผู้สอนวิชาภาษาไทยที่ผ่านการอบรมร้อยละ 100 สามารถออกแบบแผนการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) และนำเทคนิค Visual Storytelling ร่วมกับ Dialogic Teaching ไปทดลองใช้จัดกิจกรรมในห้องเรียนจริง จากการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลพบว่า ครูสามารถเปลี่ยนบทบาทเป็นผู้อำนวยการเรียนรู้ (Facilitator) มีเครื่องมือในการกระตุ้นให้ผู้เรียนคิดวิเคราะห์ และสามารถใช้นวัตกรรมส่งเสริมทักษะการอ่านจับใจความและการเขียนเรียบเรียงของผู้เรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เป้าหมาย: นักเรียนในโรงเรียนขยายโอกาสมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเรียนรู้ภาษาไทยอย่างสร้างสรรค์ มีความกล้าในการสื่อสาร และมีนิสัยรักการอ่านเพิ่มขึ้น

นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษาทั้ง 41 แห่ง มีส่วนร่วมในกิจกรรมการเรียนรู้ภาษาไทยอย่างกระตือรือร้นและมีความสุขมากขึ้น บรรยากาศในห้องเรียนเปิดโอกาสให้ผู้เรียนได้ฝึกคิดวิเคราะห์ เล่าเรื่องจากภาพ และตอบคำถามปลายเปิด ผลการประเมินพบว่า นักเรียนมากกว่าร้อยละ 80 มีพัฒนาการด้านการอ่านจับใจความและการสื่อสารเชิงสร้างสรรค์ดีขึ้น มีความมั่นใจและกล้าแสดงความคิดเห็น ตลอดจนเกิดทัศนคติที่ดีและมีนิสัยรักการอ่านเพิ่มขึ้นอย่างเห็นได้ชัด

เป้าหมาย: เกิดเครือข่ายความร่วมมือทางวิชาการระหว่างครูภาษาไทยในเขตพื้นที่ (Professional Learning Community: PLC) ที่เข้มแข็งและยั่งยืน

เกิดเครือข่ายความร่วมมือทางวิชาการ (PLC) ของครูผู้สอนวิชาภาษาไทยระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นในเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 1 โดยมีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ สะท้อนคิดผลการจัดกิจกรรม (AAR) ร่วมกันผ่านกลุ่มเครือข่ายออนไลน์ และมีการร่วมกันพัฒนา แลกเปลี่ยนสื่อการสอน ตลอดจนแบบฝึกทักษะในคลังสื่อดิจิทัลอย่างต่อเนื่อง ทำให้เกิดชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาการที่เข้มแข็งและเกื้อกูลกันในการพัฒนาคุณภาพผู้เรียนอย่างยั่งยืน

3. ตัวชี้วัดความสำเร็จ (KPIs)

ที่	ตัวชี้วัด	ผลการดำเนินงาน
1	มีศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทย	โดยได้ดำเนินการจัดตั้ง "ศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทย สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 1" จำนวน 1 ศูนย์ พร้อมแต่งตั้งคณะทำงานภาคีเครือข่ายและจัดทำระบบคลังสื่อดิจิทัล (Digital Toolkit) เพื่อเป็นกลไกขับเคลื่อนงานวิชาการและส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ภาษาไทยในระดับเขตพื้นที่อย่างเป็นรูปธรรม
2	ร้อยละของครูที่สามารถออกแบบและจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ด้วยเทคนิคภาษาไทยสร้างสรรค์ได้	โดยครูผู้สอนวิชาภาษาไทยระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น จากโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา จำนวน 41 คน จาก 41 โรงเรียน คิดเป็นร้อยละ 100 ผ่านการอบรมเชิงปฏิบัติการและสามารถออกแบบแผนการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ด้วยเทคนิค "เรื่องเล่าจากภาพ" (Visual Storytelling) และ "การตั้งคำถามกระตุ้นคิด" (Dialogic Teaching) พร้อมนำไปจัดกิจกรรมในห้องเรียนได้จริง
3	ร้อยละของนักเรียนในโรงเรียนได้รับการส่งเสริมพัฒนาการด้านการอ่าน	โดยนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น (ม.1 - ม.3) ในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัด สพป.เพชรบูรณ์ เขต 1 ทั้ง 41 โรงเรียน คิดเป็นร้อยละ 100 ได้รับการส่งเสริมและพัฒนาทักษะด้านการอ่านผ่านกิจกรรมภาษาไทยสร้างสรรค์ในชั้นเรียน และการใช้สื่อจากคลังสื่อดิจิทัลของโครงการอย่างทั่วถึง
4	ร้อยละของนักเรียนมีพัฒนาการด้านการอ่านวิเคราะห์และการสื่อสารเชิงสร้างสรรค์	จากการทดสอบ การประเมินชิ้นงาน/ผลงานนักเรียนด้วยแบบประเมิน Rubric Score และการสังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้ พบว่า นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษามีพัฒนาการด้านการอ่านจับใจความ การคิดวิเคราะห์ และการเขียนสื่อความเชิงสร้างสรรค์สูงขึ้น บรรลุตามเกณฑ์ที่กำหนดไว้

4. การดำเนินงานกิจกรรม และงบประมาณ

4.1 กิจกรรม: กิจกรรมที่ 1 เตรียมความพร้อมและจัดทำคำสั่งแต่งตั้ง "คณะทำงานศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทย"

ระยะเวลา: 21 ก.ค. 2569 ถึง 31 ส.ค. 2569

วิธีการดำเนินงาน:

ประชุมวางแผนร่วมกับผู้มีส่วนเกี่ยวข้องเพื่อกำหนดโครงสร้าง บทบาทหน้าที่ และกรอบการดำเนินงานของศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทย จากนั้นดำเนินการยกร่างคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานฯ และเสนอผู้บริหารพิจารณาลงนาม พร้อมทั้งจัดส่งคำสั่งแต่งตั้งให้คณะทำงานรับทราบเพื่อเตรียมความพร้อมในการขับเคลื่อนงานต่อไป

ผลการดำเนินงานโดยสังเขป:

1.ได้รับอนุมัติและลงนามในคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานศูนย์พัฒนาศักยภาพภาษาไทยอย่างเป็นทางการ

2.คณะทำงานรับทราบบทบาท หน้าที่ความรับผิดชอบ และแนวทางการขับเคลื่อนงานร่วมกันอย่างชัดเจน

3.มีกลไกและโครงสร้างการดำเนินงานของศูนย์ฯ ที่มีความพร้อมสำหรับการดำเนินกิจกรรมตามแผนงานในขั้นตอนถัดไป

งบประมาณเบิกจ่ายตามเอกสาร: 0.00 บาท

4.2 กิจกรรม: กิจกรรมที่ 2 อบรมเชิงปฏิบัติการ 'ภาษาไทยสร้างสรรค์' เพื่อยกระดับการสื่อสารและสร้างวัฒนธรรมการอ่านที่ยั่งยืน ครูแกนนำที่เข้ารับอบรมและคณะทำงานรวม 50 คน 1 วัน

ระยะเวลา: 20 มิ.ย. 2569 ถึง 20 มิ.ย. 2569

วิธีการดำเนินงาน:

จัดกิจกรรมอบรมเชิงปฏิบัติการ "ภาษาไทยสร้างสรรค์" ระยะเวลา 1 วัน โดยมีครูแกนนำและคณะทำงานเข้าร่วมรวม 45 คน เน้นกระบวนการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วม (Active Learning) ให้ครูฝึกทักษะการออกแบบกิจกรรมส่งเสริมการอ่าน การเล่านิทาน และเทคนิคการสื่อสารเพื่อสร้างบรรยากาศและวัฒนธรรมการอ่านที่ยั่งยืนในสถานศึกษา พร้อมทั้งแลกเปลี่ยนเรียนรู้และจัดทำแนวทางการนำไปประยุกต์ใช้ในห้องเรียน

ผลการดำเนินงานโดยสังเขป:

1.ครูแกนนำและคณะทำงานรวม 45 คน ได้รับการพัฒนาทักษะการสื่อสารและการจัดกิจกรรมส่งเสริมการอ่านเชิงสร้างสรรค์ครบตามเป้าหมาย

2.ผู้เข้าร่วมอบรมมีความรู้ ความเข้าใจ และเกิดเจตคติที่ดีในการสร้างสรรค์วัฒนธรรมการอ่านในโรงเรียน

3.ได้ต้นแบบแนวทางการจัดกิจกรรม "ภาษาไทยสร้างสรรค์" ที่สามารถนำไปขยายผลและประยุกต์ใช้จริงในระดับชั้นเรียนและสถานศึกษาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

งบประมาณเบิกจ่ายตามเอกสาร: 9,600.00 บาท

4.3 กิจกรรม: กิจกรรมที่ 3 การนำนวัตกรรมการอ่านไปขยายผลสู่ระดับโรงเรียน โดยครูที่เข้ารับการอบรมนำความรู้และเครื่องมือไปประยุกต์ใช้ในการจัดการเรียนการสอนจริง

ระยะเวลา: 1 ส.ค. 2569 ถึง 31 ส.ค. 2569

วิธีการดำเนินงาน:

อยู่ระหว่างดำเนินการ

ผลการดำเนินงานโดยสังเขป:

อยู่ระหว่างดำเนินการ

งบประมาณเบิกจ่ายตามเอกสาร: 0.00 บาท

4.4 กิจกรรม: กิจกรรมที่ 5 การจัดกิจกรรมการแข่งขันทักษะภาษาไทย โครงการรักษ์ภาษาไทยระดับเขตพื้นที่การศึกษา ผู้เข้าร่วมกิจกรรมและคณะทำงาน รวม 20 คน

ระยะเวลา: 27 มิ.ย. 2569 ถึง 27 มิ.ย. 2569

วิธีการดำเนินงาน:

วางแผนและดำเนินการจัดกิจกรรมการแข่งขันทักษะภาษาไทย ตามโครงการรักษ์ภาษาไทย ระดับประเทศ โดยมีผู้เข้าร่วมกิจกรรม คณะกรรมการ และคณะทำงานรวมทั้งสิ้น 20 คน ดำเนินการคัดเลือกและประเมินทักษะภาษาไทยของผู้เรียนในแต่ละประเภทการแข่งขันตามเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนดอย่างเป็นธรรมและโปร่งใส พร้อมทั้งสรุปผลการแข่งขันและมอบรางวัลเพื่อสร้างขวัญกำลังใจให้แก่ผู้เรียนและครูผู้ฝึกสอน

ผลการดำเนินงานโดยสังเขป:

1.การจัดกิจกรรมการแข่งขันทักษะภาษาไทย โครงการรักษ์ภาษาไทย สำเร็จลุล่วงตามวัตถุประสงค์ โดยมีผู้เข้าร่วมกิจกรรมและคณะทำงานรวม 20 คน

2.ได้ตัวแทนนักเรียนที่มีความสามารถโดดเด่นในแต่ละทักษะภาษาไทย เพื่อเป็นตัวแทนของเขตพื้นที่การศึกษาในการเข้าร่วมการแข่งขันในระดับที่สูงขึ้นต่อไป

3.เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างครูผู้สอนในการพัฒนาทักษะภาษาไทยของผู้เรียน และช่วยกระตุ้นให้ผู้เรียนตระหนักถึงความสำคัญและเกิดความภาคภูมิใจในการใช้ภาษาไทยอย่างถูกต้อง

งบประมาณเบิกจ่ายตามเอกสาร: 1,800.00 บาท

4.5 กิจกรรม: กิจกรรมที่ 4 การนิเทศ ติดตาม และประเมินผลทางระบบออนไลน์ ติดตามความก้าวหน้าในการนำนวัตกรรมไปใช้จริง และประเมินผลสัมฤทธิ์ที่เกิดขึ้นกับทักษะการอ่านของนักเรียนอย่างเป็นรูปธรรม

ระยะเวลา: 1 ส.ค. 2569 ถึง 31 ส.ค. 2569

วิธีการดำเนินงาน:

ผลการดำเนินงานโดยสังเขป:

งบประมาณเบิกจ่ายตามเอกสาร: 0.00 บาท

4.6 กิจกรรม: กิจกรรมที่ 6 สรุปรายงานผลการดำเนินโครงการ

ระยะเวลา: 1 ก.ย. 2569 ถึง 15 ก.ย. 2569

วิธีการดำเนินงาน:

- ไม่ได้รายงานผล -

ผลการดำเนินงานโดยสังเขป:

- ไม่ได้รายงานผล -

งบประมาณเบิกจ่ายตามเอกสาร: 0.00 บาท

5. ความเชื่อมโยงกับแผนระดับต่างๆ

5.1 ยุทธศาสตร์ชาติ

ด้าน: ด้านการพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพมนุษย์

เป้าหมาย: คนไทยเป็นคนดี คนเก่ง มีคุณภาพ พร้อมสำหรับวิถีชีวิตในศตวรรษที่ 21

ประเด็น: การปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21 โดยเปลี่ยนระบบการเรียนรู้ให้เอื้อต่อการพัฒนาทักษะและการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Active Learning)

ประเด็นย่อย: การปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21

ความสอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติ (ตามแผน):

โครงการนี้มุ่งเน้นการปรับเปลี่ยนบทบาทครูจากผู้สอน (Instructor) เป็นผู้อำนวยความสะดวก (Facilitator) และปรับกระบวนการเรียนการสอนจากการท่องจำ เป็นการลงมือทำและคิดวิเคราะห์ (Active Learning) ผ่านกิจกรรม "เรื่องเล่าจากภาพ (Visual Storytelling)" และ "การตั้งคำถามกระตุ้นคิด (Dialogic Teaching)

ผลการดำเนินงานต่อเป้าหมาย:

- ไม่ได้รายงานผล -

5.2 แผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ

แผนแม่บท: 12 ประเด็น การพัฒนาการเรียนรู้

เป้าหมาย: คนไทยมีการเรียนรู้ตลอดชีวิตที่มีคุณภาพ มีทักษะที่จำเป็นของโลกศตวรรษที่ 21 และมีสมรรถนะที่เหมาะสมตามช่วงวัยลือก --

ผลการดำเนินงานต่อเป้าหมาย:

- ไม่ได้รายงานผล -

5.3 แผนย่อยของแผนแม่บทฯ

แผนย่อย: 1201 แผนย่อยการปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21

เป้าหมาย: คนไทยได้รับการพัฒนาให้มีความพร้อมที่จะดำรงชีวิตในศตวรรษที่ 21 โดยผู้เรียนทุกช่วงวัยมีนิสัยรักการเรียนรู้และการพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง มีทักษะที่จำเป็นในโลกยุคใหม่ โดยเฉพาะทักษะการสื่อสาร ทักษะการคิดวิเคราะห์ และความฉลาดรู้ (Literacy) รวมถึงมีคุณธรรม จริยธรรม และความเป็นพลเมืองตื่นรู้

ผลการดำเนินงานต่อเป้าหมาย:

- ไม่ได้รายงานผล -

5.4 แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13

หมุดหมาย: M12 ไทยมีกำลังคนสมรรถนะสูง มุ่งเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง ตอบโจทย์การพัฒนาแห่งอนาคต

เป้าหมายหลัก: 2. การพัฒนาคนสู่โลกยุคใหม่

เป้าหมายระดับหมุดหมาย: คนไทยได้รับการพัฒนาอย่างเต็มศักยภาพในทุกช่วงวัย มีสมรรถนะที่จำเป็นสำหรับโลกยุคใหม่ มีคุณลักษณะตามบรรทัดฐานที่ดีของสังคม มีคุณธรรม จริยธรรม และมีภูมิคุ้มกันต่อการเปลี่ยนแปลงอย่างพลิกโฉมฉับพลันของโลก สามารถดำรงชีวิตร่วมกันในสังคมได้อย่างสงบสุข

ผลการดำเนินงานต่อเป้าหมาย:

- ไม่ได้รายงานผล -

6. ปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะ

ปัญหาและอุปสรรค

- ไม่ได้รายงานผล -

ข้อเสนอแนะ

- ไม่ได้รายงานผล -

สาเหตุที่เบิกจ่ายไม่ตามแผน (กรณีพับงบ/เงินเหลือ)

- ไม่ได้รายงานผล -